Thời gian gần đây, tội phạm công nghệ cao liên tục thực hiện các cuộc gọi “rác” và tin nhắn lừa đảo với thủ đoạn tinh vi, nhắm trực tiếp vào tài khoản ngân hàng của người dân. Chỉ cần một phút lơ là, nạn nhân có thể bị chiếm quyền điều khiển điện thoại hoặc mất sạch tiền trong tài khoản.
Nhận diện các đầu số “tử thần”
Theo các tin tức mới nhất được GMNC ghi nhận, các cuộc gọi lừa đảo thường bắt nguồn từ các đầu số quốc tế có dấu cộng (+) hoặc 00 ở đầu. Người dùng cần đặc biệt cảnh giác với các mã vùng lạ như: Moldova (+373), Tunisia (+216), Guinea Xích đạo (+240), Burkina Faso (+226)…
Nhận diện các đầu số “tử thần”
Bên cạnh đó, các đối tượng còn giả mạo đầu số trong nước để tạo lòng tin. Dưới đây là danh sách các số điện thoại đã bị phản ánh có dấu hiệu lừa đảo:
- Đầu số (+1900): 19003439, 19001095, 19002190, 19004562, 19003440, 19001199…
- Đầu số Hà Nội (+024): 02439446395, 0249997038, 0249992623, 0249997035, 0245678520, 02499985220…
- Đầu số TP.HCM (+028): 02899964439, 02899964438, 02822000266, 0287108690, 02899950015, 02899996142…
Kịch bản thao túng tâm lý người dùng
Các đối tượng thường đóng giả cán bộ Công an, Viện kiểm sát hoặc nhân viên ngân hàng để thông báo người dân liên quan đến vụ án hình sự hoặc trúng thưởng lớn. Sau đó, chúng yêu cầu nạn nhân:
Kịch bản thao túng tâm lý người dùng
- Cung cấp thông tin cá nhân, số căn cước công dân.
- Đọc mã OTP ngân hàng hoặc chuyển tiền vào “tài khoản an toàn” để phục vụ điều tra.
Lưu ý: Cơ quan chức năng không bao giờ làm việc qua điện thoại hoặc yêu cầu công dân chuyển tiền trực tuyến để chứng minh vô tội.
Cách xử lý khi nhận cuộc gọi nghi ngờ
Khi phát hiện số điện thoại có dấu hiệu lừa đảo, người dân nên:
- Tuyệt đối không bắt máy: Hoặc cúp máy ngay lập tức nếu thấy yêu cầu vô lý.
- Báo cáo tổng đài 156: Soạn tin nhắn theo cú pháp: LD [Số điện thoại lừa đảo] [Nội dung phản ánh] gửi 156 (hoặc 5656).
- Chặn số: Sử dụng tính năng chặn cuộc gọi trên smartphone để tránh bị làm phiền.
Góc nhìn chuyên gia GMNC: “Đừng để nỗi sợ lấn át lý trí”
Đứng dưới góc độ phân tích hành vi và an ninh mạng, chuyên gia từ GMNC đưa ra những nhận định chuyên sâu về vấn đề này:
- Thao túng bằng “Voice Bot” và Công nghệ: Hiện nay, tội phạm không còn gọi thủ công từng số. chúng sử dụng hệ thống Voice Bot (robot giọng nói) kết hợp với modem SIM rác để thực hiện hàng nghìn cuộc gọi mỗi giờ. Điều này tạo ra một “ma trận” số điện thoại khiến việc chặn thủ công trở nên khó khăn. Tuy nhiên, điểm yếu của chúng là kịch bản luôn rập khuôn: Gây áp lực thời gian + Đe dọa hoặc Tặng quà.
- Lỗ hổng từ sự tò mò: Nhiều người có thói quen gọi lại các cuộc gọi lỡ (missed call) từ số lạ. Đây là cái bẫy “Wangiri” – khi bạn gọi lại, tài khoản điện thoại sẽ bị trừ cước phí quốc tế rất cao. Lời khuyên của GMNC là: Nếu là cuộc gọi quan trọng từ người quen, họ sẽ để lại tin nhắn hoặc gọi lại lần hai.
- Quyền năng của mã OTP: Sai lầm lớn nhất dẫn đến mất tiền là cung cấp mã OTP. Hãy nhớ rằng, OTP là “chìa khóa cuối cùng” vào két sắt của bạn. Không một nhân viên ngân hàng hay cán bộ nhà nước nào được phép hỏi mã này. Khi bạn đọc OTP, đồng nghĩa với việc bạn đang tự tay dâng tài sản cho kẻ gian.
Hãy trang bị một “màng lọc” tâm lý. Mọi yêu cầu liên quan đến tiền bạc, thông tin mật qua điện thoại đều là lừa đảo. Chủ động cập nhật danh sách đen đầu số từ GMNC để bảo vệ chính mình và người thân.
>>> Xem thêm: Deepfake: Khi “mắt thấy tai nghe” không còn là sự thật dịp cận Tết
